Rezydencja Monako: Jak dostać się do najbardziej ekskluzywnego klubu podatkowego w Europie

Dlaczego miliarderzy wybierają Monako zamiast Dubaju czy Singapuru

Roger Moore mieszkał tu przez dekady. Bono z U2 ma tu apartament. Lewis Hamilton przeniósł tu rezydencję podatkową zanim zaczął wygrywać mistrzostwa. David Coulthard, Nico Rosberg, Jenson Button – praktycznie cała elita Formuły 1 w pewnym momencie kariery decyduje się na przeprowadzkę do Monako. Nie dla klimatu – choć 300 słonecznych dni w roku to atut. Nie dla przestrzeni – całe księstwo ma 2 kilometry kwadratowe, mniej niż warszawski Ursynów. Wybierają Monako dla czegoś prostego: zerowego podatku dochodowego przy zachowaniu europejskiego standardu życia i politycznej stabilności.

Monako to prawdziwy prywatny klub – może najmniejszy i najbardziej ekskluzywny klub na świecie. Władze książęce nie potrzebują Twoich pieniędzy. Już mają więcej miliarderów na kilometr kwadratowy niż jakiekolwiek inne miejsce na Ziemi. Pytanie brzmi: czy Ty pasujesz do ich wizji księstwa?

I to jest fundamentalna różnica. W większości programów rezydencji pytanie brzmi: „Czy spełniasz wymogi?” W Monako pytanie brzmi: „Czy jesteś odpowiednim typem osoby dla naszego księstwa?” To nie jest tylko kwestia pieniędzy. To jest kwestia reputation, background check, due diligence głębszego niż podczas rekrutacji do CIA.

Zerowy podatek dochodowy: Co to faktycznie oznacza w praktyce

Kiedy mówi się „Monako nie ma podatku dochodowego”, większość ludzi myśli: „świetnie, nie zapłacę podatku od pensji”. Ale rezydencja w Monako nie jest dla osób, które zarabiają pensję. To jest dla osób, które zarabiają z kapitału – dywidend, zysków kapitałowych, odsetek od obligacji, tantiem. Większość ultra-bogatych rezydentów Monako ma większość swojego majątku poza księstwem – w offshore trusts, luksemburskich funduszach, szwajcarskich rachunkach, międzynarodowych spółkach holdingowych. W Monako trzymają tylko to, co potrzebne do utrzymania rezydencji i lifestyle – apartament, konto operacyjne, lokalne spółki jeśli prowadzą biznes z Monako.

Od 1869 roku Monako nie pobiera podatku dochodowego od rezydentów – z jednym kluczowym wyjątkiem: obywatele francuscy. To nie jest błąd w systemie. To jest celowa klauzula wymuszona przez Francję w 1963 roku, kiedy groziła aneksją księstwa jeśli Monako nie zacznie opodatkowywać Francuzów. Książę Rainier III wybrał mniejsze zło. Dziś jeśli jesteś francuskim obywatelem i mieszkasz w Monako, płacisz francuski podatek dochodowy jakbyś mieszkał w Paryżu. Dla wszystkich innych narodowości? Zero.

Zerowy podatek od zysków kapitałowych – sprzedałeś akcje kupione za milion za dziesięć milionów? Dziewięć milionów zysku jest Twoje, w całości. Nie płacisz 19% polskiego podatku Belki. Nie płacisz 20% amerykańskiego long-term capital gains tax. Nie płacisz 30% niemieckiego podatku od zysków krótkoterminowych. Zero. To jest powód, dla którego fund managerzy, inwestorzy private equity, wealthy traders przenoszą się do Monako. Przy zwrotach mierzonych w milionach rocznie, oszczędność podatkowa to nie są grosze – to są miliony euro różnicy rocznie.

Zerowy podatek od dywidend i odsetek – masz portfel akcji wypłacających dywidendy? Portfel obligacji korporacyjnych? Structured products? Wszystkie dochody pasywne są wolne od podatku w Monako. Jedyny podatek to ewentualny withholding tax w kraju źródła (np. 15% amerykański podatek u źródła od dywidend, który możesz częściowo odzyskać przez DTT jeśli masz odpowiednią strukturę).

Ale uwaga – brak podatku dochodowego w Monako nie oznacza, że nie musisz płacić podatków nigdzie. Jeśli prowadzisz działalność operacyjną w innym kraju (masz fabrykę w Polsce, biuro w Londynie, spółkę operacyjną w Niemczech), będziesz opodatkowany tam gdzie ta działalność się odbywa. Monako eliminuje tylko podatek na Twoim osobistym dochodzie jako rezydenta. Nie eliminuje podatku dochodowego od osób prawnych w krajach gdzie Twoje spółki faktycznie działają.

Zerowy podatek majątkowy – nie płacisz corocznego podatku od majątku, wealth tax, net worth tax.

Podatek spadkowy: Kiedy Monako jednak pobiera podatek

To jest jeden obszar, gdzie Monako nie jest rajem podatkowym w czystej postaci. Podatek spadkowy istnieje, ale z kluczowymi zwolnieniami. Najbliższa rodzina płaci zero – transfer majątku między małżonkami, od rodziców do dzieci, od dzieci do rodziców – wszystko to jest wolne od podatku spadkowego.

Robert Nogacki

Robert Nogacki jest radcą prawnym, założycielem i partnerem zarządzającym Kancelarii Prawnej Skarbiec, działającej nieprzerwanie od 2006 roku.

Prawo jest równe dla wszystkich, ale strony rzadko są równe: po jednej stoi organizacja, która ma czas, pieniądze i prawników, po drugiej człowiek, który ma jedną firmę, jedne oszczędności i jedno życie.

Klienci rzadko przychodzą do niego z problemem prawnym. Przychodzą z problemem, który ma także stronę prawną: z kontrolą, która zaczęła się od jednej faktury, z pieniędzmi powierzonymi komuś, kto zniknął, z firmą, którą trzeba przekazać dalej, zanim będzie za późno. Większość takich spraw rozstrzyga się na długo przed pierwszym pismem, w decyzjach podjętych bez pytania i w terminach, o których nikt nie pamiętał. Dlatego zaczyna od pytania, jak klient trafił w to miejsce, a nie od tego, co powinien był zrobić.

Doradza przedsiębiorcom i rodzinom z kilkunastu krajów, także tym, którym fiskus właśnie zajął konto i którzy nie wiedzą, co robić jutro rano. Broni ich w kontrolach podatkowych i celno-skarbowych, w sporach z organami podatkowymi i w sprawach karnych skarbowych. Reprezentuje poszkodowanych w oszustwach inwestycyjnych i piramidach finansowych. Pomaga rodzinom zakładać fundacje rodzinne i planować sukcesję, żeby dorobek życia przetrwał dłużej niż jedno pokolenie.

Nie każdą sprawę da się wygrać. Każdą da się prowadzić tak, żeby klient wiedział, na czym stoi. Od 2006 roku reprezentuje pokrzywdzonych w sprawie WGI (Warszawskiej Grupy Inwestycyjnej), jednej z najdłuższych spraw karnych w historii polskiego rynku finansowego, bo są rzeczy, których nie wolno zostawić w połowie, nawet jeśli trwają dwie dekady. W sprawie upadłej giełdy kryptowalut Zonda (Zondacrypto, operator BB Trade Estonia OÜ) reprezentuje kilkuset poszkodowanych w postępowaniu prowadzonym przez Prokuraturę Krajową i w estońskim postępowaniu upadłościowym.

Kancelaria Prawna Skarbiec jest notowana w rankingach największych firm doradztwa podatkowego Dziennika Gazety Prawnej i Rzeczpospolitej, a w latach 2015 do 2018 czterokrotnie otrzymała Medal Europejski Business Centre Club i Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego. Robert Nogacki publikuje regularnie, w prasie i na stronie kancelarii, dla ludzi, którzy mają problem, a nie dyplom prawnika, bo opinia prawna, której klient nie rozumie, chroni tylko prawnika.

Wierzy, że najlepsza porada prawna to ta, dzięki której klient nigdy nie musi stanąć przed sądem.